مؤسّسهی مطالعات اسماعیلی (ҹ糡) در تاریخ ۲۸ مارس ۲۰۲۶ مراسم فارغالتّحصیلی را در مرکز اسماعیلی لندن برگزار کرد تا دستاوردهای فارغالتصان سال ۲۰۲۶ برنامهی تحصیلات تکمیلی در مطالعات اسلامی و علوم انسانی (GPISH) و C-16 برنامهی تربیت معلّم دورهی متوسّطه (STEP) را جشن بگیرد. این مراسم، فارغالتحّصیلان، خانوادهها، اساتید و مهمانان را گِردِ هم آورد تا نقطهی اوج سالها تحصیل و آغاز سفرهای جدید در زمینههای دانش، آموزش و خدمت را گرامی بدارند.
بازتابها و پیامهای آغازین
مراسم با تلاوتی از قرآن کریم آغاز شد . مسلمانان معتقدند که قرآن کریم حاوی وحی الهی به حضرت محمّد (ص) است که طی ۲۳ سال در اوایل قرن هفتم میلادی در مکّه و مدینه دریافت شده است. سپس ، پروفسور زین قاسم ، مدیر مراسم، سخنرانی خوشآمدگویی ایراد کرد.
پروفسور قاسم در سخنان خود بر تعهّد مؤسّسه به پیشبرد مطالعهی جوامع مسلمان از طریق پژوهشهای دقیق و تعامل معنادار با چالشهای معاصر تأکید کرد. این موضوع در سراسر مراسم طنینانداز بود، زیرا سخنرانان در مورد مسئولیّتی که فارغالتصان در ورود به مرحلهی بعدی زندگی علمی و حرفهای خود بر عهده دارند، تأمّل کردند.
از ، با ارائهی پیام تبریکی، بر عمق فکری برنامهها و اهمیّت رویکردهای ظریف و انتقادی به مطالعهی اسلام تأکید کرد. او تأکید کرد که فارغالتصان نه تنها با دانش، بلکه با ظرفیّت به چالش کشیدن پیشفرضها، تقویت درک و ایجاد پل ارتباطی در جهانی که به طور فزایندهای پیچیده میشود، دانشگاه را ترک میکنند.
از نیز در این گردهمایی سخنرانی کرد و فارغالتّحصیلی را به عنوان یک شروع جدید توصیف کرد. او با الهام از شاعر ایرلندی جان اوداناهو، از گذار از دانشآموز به «معلم-رهبر» صحبت کرد و فارغالتصان را تشویق کرد تا مسئولیّتها و امکاناتی را که با رهبری و آموزش همراه است، بپذیرند.
سخنرانی مراسم فارغالتّحصیلی توسّط از ایراد شد. او در تأمّلی تأمّلبرانگیز، فارغالتصان را تشویق کرد تا عادتهای پژوهش انتقادی را که در خود پرورش دادهاند، ادامه دهند و در عین حال پذیرای یادگیری فراتر از کلاس درس باشند.
اعطای مدارک و جوایز
یکی از نکات برجستهی این مراسم، اعطای مدارک تحصیلی بود. فارغالتصان گروه STEP مدرک کارشناسی ارشد در رشتهی جوامع و تمدّنهای مسلمان و دیپلم تحصیلات تکمیلی در رشتهی تدریس و تمرین تأمّلی را دریافت کردند، در حالی که به فارغالتصان GPISH مدرک کارشناسی ارشد در رشتهی مطالعات اسلامی و علوم انسانی اعطا شد.
برتریهای علمی نیز از طریق اهدای «جوایز برترین پایاننامه» مورد تقدیر قرار گرفت. اَلینه چَرانیا این جایزه را برای برنامهی STEP دریافت کرد، در حالی که جایزهی GPISH بهطور مشترک به اَنیله بانو، کیران و رُباب معراج برای پایاننامههایی با شایستگی استثنایی اهدا شد.
تأمّلات پایانی فارغالتصان
نبیله اسماعیل، کلاس STEP C16 سال ۲۰۲۵
سخنرانیهای پایانیِ فارغالتّحصیلی، بازتابهایی شخصی و جمعی از مسیر طیشده تا رسیدن به این لحظه را دربر داشت. نبیله اسماعیل، که به نمایندگی از کلاس STEP C16 سال ۲۰۲۵، سخن میگفت، سفر این کلاس را در بستر لحظهای گستردهتر- نهادی و تاریخی - قرار داد. او در تأمّل بر اهمیّت دوران حضور این گروه در مؤسّسه چنین یادآور شد:
یکی از تعیینکنندهترین فصلهای آن سفر، تحوّلی بود که با هم تجربه کردیم. ما شاید یکی از معدود گروههایی باشیم که تحصیلات خود را زیر نظر یک امام آغاز کردیم و آن را تحت راهنمایی امام دیگری به پایان رساندیم. همین به تنهایی به ما یادآوری میکند که تحصیلات ما بخشی از یک تاریخ زنده است.
او همچنین درباری تجربهی مشترکی که طی دو سال گذشته این گروه را شکل داد تأمّل کرد و افزود: اگر این دو سال چیزی به ما آموخته باشد، آن است که ارزشِ کارِ آرام و پیوستهی «عمیق گوش دادن»، «پرسیدنِ پرسشهای بهتر» و «حملِ دانش با صداقت، فروتنی و هدفمند» را دریابیم. ما در آغاز، هر یک بهعنوان فردی جداگانه به اینجا آمدیم. اکنون میرویم در حالی که بهعنوان یک گروه، شکلگرفته از داستانها، خندهها و مراقبتهای یکدیگر، از هم تأثیر پذیرفتهایم.
سانداس فیّاض، کلاس GPISH سال ۲۰۲۶
سانداس فیّاض، دانشجوی ممتاز سال ۲۰۲۶ GPISH ، از راه دور در این گِردهمایی سخنرانی کرد و درباری سفر مشترک دو سال گذشته تأمّل نمود. او در سخنان خود به همسالان خود به خاطر اتمام این دوره تبریک گفت.
«... این سفر زیبایی که دو سال پیش با کلّی رویا، امید و آرزو آغاز کردیم» و افزود که ثابت کرد «که شبهای طولانی، مطالعههای بیپایان و فنجانهای بیشمار چای و قهوه در نهایت به جایی ختم میشوند.»
او با اشاره به تجربهی تحصیل در این مؤسّسه خاطرنشان ساخت: «دوستان عزیزم، این برنامهی دو ساله چیزهای بسیار بیشتری از رشد تحصیلی ارائه داده است. این برنامه به ما آموخت که چگونه تنوّع را بپذیریم، چگونه در یک کشور خارجی بسیار فراتر از منطقهی امن خود مستقل شویم، چگونه با جوامع محلّی تعامل کنیم و چگونه روابطی ایجاد کنیم که بتواند تا آخر عمر دوام بیاورد. تحصیل در خارج از کشور برای افراد مختلف معانی متفاوتی دارد. برای برخی، این موضوع در مورد نمرات و موفقیّت تحصیلی است. برای برخی دیگر، در مورد کاوش فرهنگها و مکانهای جدید است. امّا برای من، این تجربه در مورد یازده نفر است. دوستان همگروهیام، خانوادهام فراتر از خانواده... این پایان داستان ما نیست. این تنها آغاز تبدیل شدن به چیزی است که قرار بود باشیم.»
سفرهای شخصی
سارا چَرانیا، فارغالتحصیل STEP، از موزامبیک
سارا چَرانیا با تأکید بر اهمیّت فارغالتّحصیلی به عنوان اوّلین دانشجوی STEP از موزامبیک، تجربه و پیام خود را برای متقاضیان آینده به اشتراک گذاشت:
این احساسی شگفتانگیز و بسیار طاقتفرسا است. مسئولیّت بزرگی است و اینکه اوّلین فارغالتّحصیل STEP از موزامبیک هستم، حسّ خوبی دارد و خدمت به ایتربِ موزامبیک برای من افتخاری واقعی است.
ما دانشجویان زیادی داریم، ما لقب آقاخان را داریم . عنوانی که توسّط شاه ایران به امام اسماعیلی وقت در سال ۱۸۱۸ اعطا شد و توسّط هر یک از جانشینان او به امامت به ارث رسیده است. آکادمیها، و این یک جامعهی رو به رشد است. اگر از یک زمینهی کوچک درخواست میدهید و اوّلین متقاضی هستید، قدم بردارید - ارزشاش را دارد. همه چیز شگفتانگیز است، اساتید و کارکنان اینجا در ҹ糡 حمایت میکنند. این دو سال تجربهی فوقالعادهای بود که من در STEP داشتم و إنشاءالله سالهای زیادی در این جماعت خدمت خواهم کرد.
احمد نیّار، فارغالتّحصیل STEP، درّهی هونزا، پاکستان
احمد نیّار از درّهی هونزا، پاکستان، در مورد سفر خود به عنوان فارغالتّحصیل STEP میگوید: من از اینکه عضوی از گروه ۱۶ برنامهی تربیت معلّمان دورهی متوسّطه در مؤسّسهی مطالعات اسماعیلی هستم، بسیار مفتخرم. در دو سال گذشته، این مسیر سفری واقعاً شگفتانگیز بوده است.
وقتی به گذشته نگاه میکنم و به سفری که از پاکستان به بریتانیا داشتم فکر میکنم، آن را واقعاً دگرگونکننده میبینم. در دوران دانشجوییام، ما در بحثهای انتقادی در مورد دین، آیین و اعمال، فلسفه، مطالعات قرآنی و تاریخ شرکت میکردیم و این افقهای مرا گسترش داد.
تجربهی UCL الهامبخش بود و علاوه بر تدریس در مدارس عادی بریتانیا، هر دو تجربه مرا به مهارتها و تخصّصهای منحصر به فردی مجهّز کرد. یادگیری یک سفر مادامالعمر است و من آرزو دارم که به خدمت به جماعتم ادامه دهم و از طریق انتشار مهارتها و دانشی که در طول مدرک STEP در منطقهی زادگاهم، درّهی هونزا، پاکستان، کسب کردم، برای ایجاد تغییر تلاش کنم.
نظرات برندگان جایزهی بهترین پایاننامه
این اوّلین سالی است که جوایز پایاننامه برای GPISH و STEP اعطا شده است.
نظرات زیر از دریافتکنندگان جایزهی بهترین رساله سال ۲۰۲۶ برنامه GPISH - رُباب معراج، کیران رحمت و اَنیله بانو - است که آثارشان به دلیل شایستگی تحصیلی استثنایی مورد تقدیر قرار گرفته است.
رُباب معراج، برندهی جایزهی بهترین پایاننامهی GPISH
رُباب معراج با تأمّل در مورد مسیر نگارش پایاننامه، آن را فرصتی برای تعامل عمیق فکری و شخصی توصیف کرد:
پایاننامهی GPISH فرصتی الهامبخش جهت غوطهور شدن عمیق در ایدههایی بود که با شور و اشتیاق هدایت میشوند، از طریق یک لنز آکادمیک انتقادی با ریشه در تجربهی انسانی.
همانطور که سرپرستم گفت، این «فرزند» من بود. این سفر ترکیبی از پیشفرضهای چالشبرانگیز، دروننگریهای آخر شب، گفتگو با همسالان و تفکّر خلّاق بود. این سفر به من اهمیّت تثبیت جایگاه خود در تولید دانش، به ویژه دانشی که به واقعیّتهای زیستهی خودمان در دنیای پسااستعماری میپردازد، را آموخت.
کیران رحمت، برندهی جایزهی بهترین پایاننامهی GPISH
کیران رحمت این دوره را زمانی برای دگرگونی علمی و شخصی توصیف میکند:
بلافاصله پس از دورهی کارشناسیام، …
برنامهی GPISH برای من تنها زمینهی رشد علمی نبود، بلکه دورهای از دگرگونی واقعیِ شخصی نیز بود؛ زمانی که در آن بیشتر آموختم که چه کسی هستم و چگونه میاندیشم. از خلال این برنامه توانستم تواناییِ پالایش ایدههایم و مواجهه با مسائل را با نگاهی انتقادیتر و ساختارمندتر در خود پرورش دهم.
من توانستم واقعاً کنجکاویام را به بوتهی آزمایش بگذارم. یادگیری در کنار همسالانم با پیشینههای متنوّع و چندرشتهای، دیدگاه مرا گسترش داد و هر بحثی را غنیتر کرد. از همه مهمتر، این برنامه مرا با اخلاق پژوهش آشنا کرد، که اکنون آن را در کارم در حوزهی مراقبتهای اجتماعی به کار میبرم، جایی که مداخلات بهداشتی و سلامت را از منظر یک لنز اخلاقی ارزیابی میکنم.
اَنیله بانو، برنده جایزهی بهترین پایاننامهی GPISH
اَنیله بانو با تأمّل در معنای جایزه و اهمیّت پژوهش خود، گفت: با دریافت این جایزه عمیقاً احساس فروتنی میکنم و به همان اندازه که آن به من تعلّق دارد، به مردم دارکوت نیز تعلّق دارد. من صمیمانه از کسانی که با چنین سخاوت و اعتمادی از من در خانهایشان استقبال کردند و داستانهایی را که با سکون (صلح)، پریشانی (رنج) و تداوم آرام واهوم در مناطقی که در معرض خطرات متعدّد قرار دارند، شکل گرفتهاند، به اشتراک گذاشتند، سپاسگزارم. سخنان آنها به من یادآوری میکند که سیلها رویدادای منفرد نیستند، بلکه واقعیّتهای زیسته و لایه لایهای هستند که خانها، خاطرات و جهانهای عاطفی را تغییر شکل میدهند و در عبارت ماندگار «دووشوماآن، سِی چورومبی» گِرد هم آمدهاند: ما بارها و بارها از نو میسازد.
با ریشه در مسیر میانرشتهایام در برنامهی GPISH و پیشینهی قبلیام در روانشناسی و زیستشناسی، کوشیدهام پیوند میان انسان و محیط، و میان امر علمی و امر زیسته را نگه دارم. آنچه از کار پایاننامهام حاصل شد، داستانی ساده از آسیبپذیری یا قدرت نبود، بلکه درهمتنیدگی هر دو بود.
اَلینه چَرانیا، برندهی جایزهی بهترین پایاننامهی STEP، از هندوستان
اَلینه رحیم چَرانیا از هندوستان که جایزهی بهترین پایاننامه را برای STEP دریافت کرد، گفت:
برنامهی آموزش و یادگیری STEP برای من سفری عمیقاً دگرگونکننده بوده است. این برنامه نه تنها مرا به عنوان یک مربّی، بلکه به عنوان یک یادگیرنده، که دائماً در حال پرسش، تأمّل و رشد است، نیز شکل داده است.
این فضا مرا تشویق کرد تا عدم قطعیّت را بپذیرم، ارتباطات معنادار برقرار کنم، با تنوّع روبرو شوم و جوهرهی واقعی تدریس را درک کنم. من نه تنها با مهارتها، بلکه با طرز فکری که میدانم تا آخر عمر با من خواهد ماند، آنجا را ترک میکنم.
لحظهای از جشن و آغازهای نو
این مراسم با تشویق ایستادهی همه فارغ التّحصیلان به پایان رسید و پس از آن پذیرایی با حضور فارغ التّحصیلان، خانوادههای آنها، اساتید و مهمانان ادامه یافت.
همزمان با پیوستن دانشجویان STEP C-16 و GPISH سال ۲۰۲۶ به جامعهی رو به رشد فارغالتصان مؤسّسه، این رویداد نه تنها نقطهی اوج سالها تحصیل، بلکه آغاز مشارکتهای جدید در زمینهی دانش، آموزش و جامعه را نیز رقم زد.
مؤسّسه مراتب سپاس صمیمانهی خود را از استفان لیزکو، مسئول ثبت نام مؤسّسه، به خاطر اجرای مراسم با فصاحت و بلاغت و همچنین بذلهگویی و شوخطبعیاش، تیم خدمات دانشجویی به رهبری ، دفتر ارتباطات و توسعه، و داوطلبان فراوان از مرکز اسماعیلی و جامعهی دانشجویی که فداکاریشان موفقیّت مراسم را تضمین کرد، ابراز میدارد.
